Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Enerjiden Sorumlu Üyesi Dan Jorgensen, jet yakıtı arz güvenliği konusunda olası risklere karşı hazırlık yapıldığını duyurdu. Jorgensen, Brüksel’de gerçekleştirilen AB-Moldova yüksek düzeyli enerji diyaloğu sonrası yaptığı açıklamada, enerji piyasalarındaki dalgalanmaların ciddi boyutlara ulaştığını belirtti.
Jorgensen, “Dünya, tarihindeki en büyük enerji krizlerinden biriyle yüzleşiyor. Bu kriz, ekonomilerimizin ve toplumlarımızın dayanıklılığını test ediyor,” dedi. Orta Doğu’daki çatışmaların etkisiyle AB üyesi ülkelerin fosil yakıt ithalatına 30 milyar avrodan fazla ek harcama yaptığını vurguladı. Enerji bağımlılığının yalnızca ekonomik bir mesele olmadığını, aynı zamanda stratejik bir kırılganlık oluşturduğunu ifade eden Jorgensen, riskleri yönetmek ve vatandaşları olumsuz etkilerden korumak için çalışmalar yürüttüklerini belirtti.
Uzun vadede daha sağlam bağlantı hatları oluşturulması, enerji kaynaklarının çeşitlendirilmesi ve temiz enerjinin yaygınlaştırılması gerektiğini aktaran Jorgensen, piyasalardaki entegrasyonun derinleştirilmesinin de önemine değindi. Orta Doğu’daki durumun süratle normale dönmesini umduğunu belirten Jorgensen, “Ancak ne zaman döneceğimiz belli değil. Gerçekçi olmalıyız. En iyi senaryoda bile durum ciddi kalacak,” dedi.
Katar’daki altyapıya verilen zararlar nedeniyle gaz üretiminde önemli düşüşler yaşandığını ifade eden Jorgensen, petrol üretiminin ise daha hızlı toparlanabileceğini belirtti. Bununla birlikte, jet yakıtı arzında sorunlar yaşanabileceği senaryoları için hazırlık yaptıklarını, Avrupa’daki jet yakıtı miktarını izlemek üzere bir gözlem mekanizması kurduklarını kaydetti.
Gerekirse jet yakıtının yeniden dağıtımı için siyasi adımlar atmaya hazır olmaları gerektiğini belirten Jorgensen, “Henüz bu aşamada değiliz ancak hazırlıklı olmak zorundayız,” dedi.
Orta Doğu’daki çatışmaların ve Hürmüz Boğazı’ndan sevkiyatların aksamasının, Avrupa’da petrol ve doğal gaz fiyatlarını hızla yükselttiğini belirten Jorgensen, jet yakıtı fiyatlarının geçen yıla göre iki katından fazla arttığını söyledi. AB rafinerileri, normal şartlarda jet yakıtı tüketiminin %70’ini karşılayabiliyor; geri kalanı ise çoğunlukla Orta Doğu ve Körfez ülkelerinden ithal ediliyor.
Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol, Avrupa’nın jet yakıtı kıtlığı riskiyle karşılaşabileceğine dair uyarılarda bulunmuştu. Ayrıca, Hollanda merkezli hava yolu şirketi KLM, artan yakıt maliyetleri nedeniyle Avrupa içindeki 160 uçuşunu iptal edeceğini açıkladı. Lufthansa ise maliyet baskıları nedeniyle CityLine’ın faaliyetlerini durdurma kararı aldı ve ekim ayına kadar planlanan 20 bin kısa mesafeli uçuşu iptal edeceğini duyurdu. Düşük maliyetli hava yolu şirketleri Ryanair ve EasyJet ile turizm şirketi TUI, olumsuz pazar koşulları nedeniyle yıl sonu tahminlerini aşağı yönlü revize etti.
